Profilaktyka może uchronić przed poważnymi konsekwencjami wirusowego zapalenia wątroby.

Rusza XXIII edycja akcji Żółty Tydzień

W tym roku jesienna edycja "Żółtego Tygodnia" rozpocznie się 3. i potrwa do 14. października. To już XXIII edycja ogólnopolskiej akcji adresowanej do wszystkich zainteresowanych profilaktyką wirusowego zapalenia wątroby typu A i typu B. Do punktów szczepień na terenie całego kraju zapraszamy osoby, które rozpoczęły cykl szczepień wiosną, ale do podjęcia profilaktyki zachęcamy szczególnie osoby dotychczas niezaszczepione. Listę punktów szczepień, które zdecydowały się włączyć do akcji, będzie można znaleźć na stronie www.zoltytydzien.pl od początku października.

WZW wciąż jest groźne

Wirusowe zapalenia wątroby typu A i typu B nadal stanowią poważne globalne zagrożenie zdrowotne, o czym może świadczyć fakt, iż są jednymi z najczęściej występujących na świecie chorób zakaźnych1,2. Szacuje się, że na WZW A w ciągu roku zapada około 14 milionów osób, choć zgłaszany jest tylko co dziesiąty przypadek zachorowania3. W wyniku zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B, umiera rocznie około 1 milion osób na świecie2.
Wirus zagraża każdemu, kto nie jest zaszczepiony, dlatego tak ważną rolę odgrywa wiedza na temat choroby, świadomość, w jaki sposób można jej uniknąć oraz przekonanie o zaletach skorzystania ze szczepień, które skutecznie zabezpieczą i uodpornią organizm. Należy pamiętać, że tylko przyjęcie pełnego cyklu szczepienia zapewnia długotrwałą ochronę przed zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu A i typu B8,9,10.

Dwa typy wirusa

WZW A, zwane potocznie przez pacjentów żółtaczką pokarmową, to choroba, która występuje praktycznie na całym świecie. Do zakażenia może dojść poprzez bezpośredni kontakt z chorą osobą lub przez spożycie skażonej wirusem żywności lub wody4. Stuprocentowej gwarancji ochrony nie daje nawet zakwaterowanie w ekskluzywnym hotelu i zachowanie podstawowych zasad higieny, ponieważ do zakażenia wystarczy umycie rąk w zainfekowanej wodzie lub spożycie jej w postaci lodu w drinku5. Jedynym sposobem zapobiegania chorobie, o udowodnionej skuteczności, są szczepienia ochronne4.

WZW B, zwane potocznie przez pacjentów żółtaczką wszczepienną, to jedna z najgroźniejszych chorób zakaźnych2. Wirus wywołujący wirusowe zapalenie wątroby typu B jest 100 razy bardziej zakaźny niż wirus HIV6, a do zakażenia wystarczy zaledwie kropla krwi7. Dlatego niebezpieczne dla naszego zdrowia mogą być zabiegi wykonywane w zakładach fryzjerskich, kosmetycznych czy salonie tatuażu. Duże ryzyko zakażenia niosą też kontakty seksualne z osobą zakażoną wirusem HBV2,7.

Eksperci zdecydowanie zalecają szczepienia

Specjaliści zajmujący się tematyką wirusowego zapalenia wątroby podkreślają konieczność propagowania szczepień w walce z tymi chorobami zakaźnymi. Istnieje potrzeba ustalenia rekomendacji dotyczących profilaktyki i leczenia wirusowego zapalenia wątroby typu A i typu B. Obecnie jest to jedno z priorytetowych zagadnień, nad którymi pracujemy w ramach Polskiej Grupy Ekspertów - mówi prof. dr hab. med. Jacek Juszczyk z Katedry i Kliniki Chorób Zakaźnych AM im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Takie rekomendacje i wyraźne zalecenia w kwestii profilaktyki i leczenia pomogą lekarzom w podejmowaniu decyzji dostosowanych do indywidualnych potrzeb pacjentów.

Ile szczepień?

Punkty szczepień biorące udział w akcji Żółty Tydzień oferują szczepionkę skojarzoną, uodparniającą przeciwko obu typom wirusa (standardowy schemat szczepienia składa się z 3 dawek – pierwszą dawkę podaje się w dowolnie wybranym terminie, drugą dawkę po upływie 1 miesiąca, a trzecią po upływie 6 miesięcy od podania pierwszej dawki8) oraz szczepionki monowalentne, czyli takie, które chronią przed jednym z typów wirusa. W przypadku WZW typu A podaje się szczepionkę w 2 dawkach w odstępie 6-12 miesięcy9. Podstawowy schemat szczepienia przeciwko WZW typu B obejmuje 3 dawki, drugą po miesiącu od pierwszego szczepienia a trzecią po 6 miesiącach od pierwszej dawki10.

Szczegółowe informacje na temat profilaktyki wirusowych zapaleń wątroby oraz adresy punktów szczepień biorących udział w akcji Żółty Tydzień znajdują się na stronie www.zoltytydzien.pl.

Piśmiennictwo:

  1. WHO, Hepatitis A, Departament of Communicable Diseases Surveillance and Response, 2000.
  2. WHO, Hepatitis B, Departament of Communicable Diseases Surveillance and Response, 2002.
  3. E. Duszczyk, E. Talarek, Szczepienia przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu A – nowe wyzwanie na obszarach objętych powodziami, [w:] Zakażenia, 5/2010, Warszawa 2010, s. 116.
  4. W. Magdzik, Wirusowe zapalenie wątroby typu A (wzw A) Stan wiedzy i działalności praktycznej w zakresie zapobiegania i zwalczania zachorowań, Warszawa 2005, s. 39-40
  5. M. Pokorska-Lis, Wirusowe Zapalenie Wątroby typu A w podróży – zasadność profilaktyki, Zakażenia, 4/2010.
  6. A. Spira, A review of combined Hepatitis A and hepatitis B vaccination for travelers. Clin Ther. 2003 25(9):2337-2351.
  7. http://www.pis.lodz.pl/wzw_tz.htm, data dostępu 14.09.2011
  8. Charakterystyka Produktu leczniczego firmy GSK.
  9. Charakterystyka Produktu Leczniczego firmy GSK.
  10. Charakterystyka Produktu Leczniczego firmy GSK.

*epidemia wyrównawcza – występuje wówczas, gdy większa część populacji na danym terenie, na przykład województwa, jest nieodporna na wirusowe zapalenie wątroby typu A. Brak odporności wynika z tego, że ludzie ci nie chorowali i nigdy nie byli szczepieni przeciwko WZW typu A. Epidemia taka „wyrównuje” brak odporności w populacji16.

  1. M. Pokorska-Lis, Wirusowe zapalenie wątroby typu A w podróży – zasadność profilaktyki, Zakażenia, 4/2010.
  2. WHO, Hepatitis A, Departament of Communicable Diseases Surveillance and Response, 2000.
  3. WHO, Hepatitis B, Departament of Communicable Diseases Surveillance and Response, 2002.
  4. E. Duszczyk, E. Talarek, Szczepienia przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu A – nowe wyzwanie na obszarach objętych powodziami, [w:] Zakażenia, 5/2010, Warszawa 2010, s. 116.
  5. PZH. Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce w 2009 roku, 2010.
  6. Załącznik do Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 października 2010 roku. Program Szczepień Ochronnych na rok 2011.
  7. J. Cianciara, Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu A, [w]: W. Magdzik, Wakcynologia, 2007, 460-461.
  8. W. Magdzik, Wirusowe zapalenie wątroby typu A (wzw A) Stan wiedzy i działalności praktycznej w zakresie zapobiegania i zwalczania zachorowań, Warszawa 2005.
  9. http://www.pis.lodz.pl/wzw_tz.htm, [dostęp: 18.03.2011 r.]
  10. A. Spira, A review of combined Hepatitis A and hepatitis B vaccination for travelers. Clin Ther. 2003 25(9):2337-2351.
  11. http://www.hepb.org/professionals/hepb_and_liver_cancer.html, [dostęp: 3.03.2011].
  12. H. Czajka, J. Wysocki, Szczepienia w profilaktyce chorób zakaźnych, Kraków 2010, s. 88-92.
  13. Charakterystyka Produktu Leczniczego Havrix, firmy GSK.
  14. Charakterystyka Produktu Leczniczego Engerix B, firmy GSK.
  15. Charakterystyka Produktu leczniczego Twinrix, firmy GSK.
  16. Zastrzyk zdrowego rozsądku. Wywiad z prof. dr. hab. med. Januszem Cianciarą Kierownikiem Kliniki Chorób Wątroby Akademii Medycznej w Warszawie http://mediweb.pl/sex/wyswietl.php?id=256, [dostęp: 17.03.2011]
-->