Akcja żółty tydzień w województwie dolnośląskim Akcja żółty tydzień w województwie kujawsko-pomorskim Akcja żółty tydzień w województwie łódzkim Akcja żółty tydzień w województwie lubelskim Akcja żółty tydzień w województwie lubuskim Akcja żółty tydzień w województwie małopolskim Akcja żółty tydzień w województwie mazowieckie Akcja żółty tydzień w województwie opolskim Akcja żółty tydzień w województwie podkarpackim Akcja żółty tydzień w województwie podlaskim Akcja żółty tydzień w województwie pomorskim Akcja żółty tydzień w województwie śląskie Akcja żółty tydzień w województwie świętokrzyskie Akcja żółty tydzień w województwie warmińsko-mazurskim Akcja żółty tydzień w województwie wielkopolskim Akcja żółty tydzień w województwie zachodniopomorskim Mapa Polski

Co kobieta powinna wiedzieć o wirusowym zapaleniu wątroby typu B

Co kobieta powinna wiedzieć o wirusowym zapaleniu wątroby typu B

Wywiad z prof. dr. hab. med. Januszem Cianciarą, Kierownikiem Kliniki Hepatologii
i Nabytych Niedoborów Immunologicznych Akademii Medycznej w Warszawie

- Panie Profesorze, czym jest WZW typu B?
- WZW typu B, czyli wirusowe zapalenie wątroby typu B, to choroba wątroby, która może wiązać się z wieloma groźnymi konsekwencjami. WZW typu B powszechnie nazywane jest żółtaczką zakaźną. Chcę zwrócić uwagę, że jest to określenie mylące, ponieważ wiele przypadków wirusowych zapaleń wątroby przebiega bez żółtaczki, a ponadto jest kilka wirusów, które mogą powodować zakażenie wątroby.

- Czy Polacy często zapadają na WZW typu B?
- Liczba zachorowań z roku na rok jest coraz mniejsza. Obecnie to około 2 tysiące przypadków rocznie. Stały spadek zachorowalności jest związany głównie z upowszechnieniem szczepień i w mniejszym stopniu - z poprawą warunków sanitarno-higienicznych w szpitalach. Trzeba jednak pamiętać, że około 300 tysięcy osób jest przewlekle zakażonych wirusem zapalenia wątroby typu B. Przewlekli nosiciele wirusa, którzy mogą nie mieć żadnych objawów i czuć się dobrze, są potencjalnym źródłem zakażenia dla innych.

- Jakie są drogi przenoszenia wirusa WZW typu B?
- Wirus przenosi się poprzez krew i inne płyny ustrojowe. W Polsce nadal do większości zakażeń dochodzi w placówkach opieki medycznej, na przykład w wyniku użycia źle wysterylizowanego sprzętu. Tą drogą zakażają się przede wszystkim ludzie starsi. Przyczyną zakażenia u osób młodych są częściej kontakty seksualne, a także tatuaż, piercing lub zabiegi u fryzjera i kosmetyczki. Na nasz oddział przyjmujemy też bardzo często młode osoby, u których przyczyną zakażenia było stosowanie wspólnych strzykawek i igieł przy okazji przyjmowania narkotyków. Warto dodać, że choć w Polsce ryzyko zakażenia maleje, jest ono nadal bardzo duże za granicą, na przykład w krajach byłego Związku Radzieckiego, Rumuni i krajach rozwijających się.

- Jakie mogą być konsekwencje zakażenia wirusem WZW typu B?
- Zakażenie wirusem może po latach prowadzić do marskości wątroby i pierwotnego raka wątroby. U osoby zakażonej może również pojawić się tak zwana postać piorunująca zapalenia, w której bardzo szybko dochodzi do niewydolności wątroby. W takim wypadku jedyną szansą na przeżycie jest przeszczepienie tego narządu. Na szczęście chorobie można zapobiegać poprzez szczepienia ochronne.

- Kto powinien się zaszczepić przeciwko WZW typu B?
- Wszyscy, którzy jeszcze nie są uodpornieni, a w szczególności osoby z grup zwiększonego ryzyka zakażenia. Należą do nich między innymi przewlekle chorzy, dzieci i młodzież, których nie objęły szczepienia obowiązkowe, a także kobiety w wieku 20-40 lat.

- Dlaczego właśnie kobiety uważa się za grupę podwyższonego ryzyka?
- Zacznę od tego, ze już sama budowa anatomiczna kobiety bardziej usposabia ją do łatwiejszego zakażenia wirusem WZW typu B. Kobiety są także narażone na częstszy kontakt ze służbą zdrowia. U kobiet w wieku rozrodczym do zakażenia może dochodzić w czasie ciąży czy porodu przebiegającego poprzez cesarskie cięcie. Młodsze mogą zakażać się w wyniku kontaktów seksualnych, czy zażywania narkotyków.

- Które kobiety powinny w pierwszej kolejności pomyśleć o szczepieniu przeciwko WZW typu B?
- Zaszczepić powinny się wszystkie kobiety, najlepiej jeszcze przed wejściem w okres prokreacji. Niestety, z mojego doświadczenia wynika, że wiele kobiet w ciąży nie wie o celowości szczepień. Chciałbym zaapelować do ginekologów, żeby przypominali o tym kobietom zanim zajdą w ciążę.

- Czy to oznacza, że ciążą jest przeciwwskazaniem do szczepienia?
- Ze zrozumiałych względów producenci szczepionki nie prowadzą badań z udziałem kobiet w ciąży. Jednak chcę podkreślić, że w szczepionce przeciwko WZW typu B nie ma żadnych składników, które mogłyby zaszkodzić rozwojowi płodu, a potem dziecku. Dlatego szczepienie podczas ciąży można rozważyć, na przykład, jeżeli jest to ciąża wysokiego ryzyka i spodziewamy się, że poród nastąpi poprzez cesarskie cięcie. Dodam jeszcze, że przewlekłe zakażenie wirusem WZW typu B nie powoduje problemów z zajściem w ciążę, przebiegiem ciąży i zdrowiem dziecka po urodzeniu. Każda kobieta w ciąży jest badana na obecność antygenu HbsAg, który jest dowodem zakażenia. Dziecko kobiety zakażonej wirusem WZW typu B oprócz szczepionki otrzymuje po urodzeniu tzw. immunoglobulinę, czyli przeciwciała, których zadaniem jest natychmiastowe zablokowanie aktywności wirusa. Poza tym każdy noworodek jest szczepiony przeciwko WZW typu B w pierwszej dobie życia.

- A czy można się szczepić podczas karmienia piersią?
- Oczywiście, że tak.

- Wiadomo, że kobiety są odpowiedzialne za zdrowie całej rodziny. O czyje szczepienie powinny się najpierw zatroszczyć?
- Znowu odpowiem, że o wszystkich członków rodziny, a więc współmałżonka, czy osoby starsze. Trzeba się również upewnić, czy nasze dzieci zostały już zaszczepione. Ponieważ powszechne szczepienia noworodków wprowadzono w Polsce w 1993 roku, a szczepienia gimnazjalistów - dopiero kilka lat temu, istnieje grupa dzieci i młodzieży w wieku 11-13 lat i powyżej 16 lat, które nie były obowiązkowo szczepione. Warto zadbać o ich uodpornienie.

- Jakiego rodzaju szczepionkami przeciwko WZW typu B dysponują lekarze?
- W Polsce są dostępne cztery szczepionki przeciwko WZW typu B - wszystkie są skuteczne. Nie wszystkie jednak zostały tak samo dobrze przebadane - najlepiej, bo od ponad 10 lat, znamy szczepionkę Engerix B. Na rynku jest także bardzo ciekawa szczepionka skojarzona, która zabezpiecza jednocześnie przed zachorowaniem na WZW typu B oraz na WZW typu A, czyli tzw. żółtaczkę pokarmową. Pełną ochronę przed dwoma typami wirusa uzyskuje się po podaniu trzech dawek tej szczepionki. Jeżeli szczepilibyśmy się preparatami pojedynczymi, musielibyśmy przyjąć w sumie 5 dawek szczepionek. Szczepienie szczepionką skojarzoną zaleca się głównie osobom z przewlekłymi chorobami wątroby, turystom oraz dzieciom i młodzieży, która nie została jeszcze uodporniona przeciwko WZW typu B.

- Dziękuję za rozmowę.

Data ostatniej modyfikacji: 2008-09-05